Zasadzka to najbardziej agresywna metoda zwalczania przeciwnika. Podstawowym celem zasadzki jest likwidacja przeciwnika, zniszczenie sprzętu bojowego, zdobycie ważnych informacji, ważnych dokumentów bojowych, środków do walki i życia, schwytanie jeńców lub pozyskanie uzbrojenia i wyposażenia.
Istnieją dwa rodzaje zasadzki:
natychmiastowa zasadzka
zaplanowana zasadzka
Natychmiastowa zasadzka – jest wykonywana z minimalnym przygotowaniem jako rezultat akcji przeciwnika. Może zostać wykonana jako element oderwania się od przeciwnika żeby spowodować u niego dodatkowe straty powodujące odpuszczenie pościgu. Sukces natychmiastowej zasadzki polega na dobrym przygotowaniu, inicjatywie dowódcy, wyborze terenu, agresywności i pracy zespołowej. Przykładowy przebieg natychmiastowej zasadzki jest następujący:
Patrol przemieszcza się równolegle do drogi. W pewnym momencie na drodze pojawia się oddział nieprzyjaciela który przemieszcza się nie stosując żadnych środków bezpieczeństwa. D-ca podaje sygnał patrolowy - natychmiastowa zasadzka i rozmieszcza żołnierzy w tyralierze równolegle do drogi. Kiedy nieprzyjaciel zrówna się z pozycją oddziału, na komendę d-cy otwierany jest huraganowy ogień.
Zaplanowana zasadzka – jest z góry zaplanowaną akcją, przećwiczoną i wykonaną jako oddzielna operacja w ramach patrolu. Zaplanowana zasadzka składa się z 3 elementów - patrol na miejsce zasadzki, zastawienie i wykonanie zasadzki oraz patrol powrotny z miejsca jej wykonania do bazy. Zaplanowana zasadzka może być:
1. Liniowa - oddział ustawiony jest w tyralierze oczekując na nadejście przeciwnika
2. Przestrzenna - oddział jest podzielony na grupy których ogień koncentruje się w wybranym punkcie
3. Mechaniczna - zasadzka jest wykonywana za pomocą zdalnie kierowanych środków ogniowych
Dobre miejsca na zasadzkę to:
znane szlaki przeciwnika
punkty czerpania wody, magazynowania żywności lub polowe składy amunicji
linie odwrotu przeciwnika
miejsca skąd pobierane jest drewno/roślinność (na opał, budulec lub maskowanie)
Podczas wybierania miejsca na zasadzkę należy wziąć pod uwagę następujące czynniki:
strefa śmierci musi być wystarczająco duża żeby pomieścić spodziewanego przeciwnika
patrol musi mieć dobre pola ognia i obserwacji w strefę śmierci
skrzydła zasadzki muszą być dobrze pokryte obserwacją i ogniem – zarówno ze względu na bezpieczeństwo jak i na wczesne ostrzeganie o zbliżającym się przeciwniku.
wybrane miejsce musi oferować dobry kamuflaż ale nie do tego stopnia żeby utrudniał on kontrole nad patrolem lub utrudniał komunikację
wybrane miejsce musi oferować dobrą drogę odwrotu i zabezpieczenie tyłów zasadzki
Sekwencja zajmowania zasadzki
Rozkazy powinny zawierać:
Typ zasadzki
indywidualną pozycję każdego żołnierza
sektory ogniowe
lokalizację bazy wypadowej
lokalizację punktów zbiorczych RV
akcję podczas zajmowania zasadzki
metodę wyzwalania zasadzki – oraz metodę alternatywną
żołnierzy wyznaczonych do przeszukiwania ciał
plan zwodzenia przeciwnika
Ustalone sygnały na:
1. nadejście przeciwnika
2. otwarcie ognia
3. zaprzestanie ognia
4. zabezpieczenia strefy śmierci
5. rozpoczęcia przeszukiwania
6. odwrót
Przygotowania i ćwiczenia próbne
Przygotowanie i przećwiczenie zasadzki jest niezbędne. Broń musi zostać sprawdzona, miny kierunkowe i wyposażenie specjalistyczne przygotowane. Każda zasadzka jest wykonywana według ustalonej procedury operacyjnej i jej trening nie może być zlekceważony. Wszystkie fazy; zajęcie pozycji, wystawienie min, ustawienie broni, inicjalizacja zasadzki, przeszukiwanie i odwrót muszą być odpowiednio przećwiczone.
Partol na miejsce zasadzki odbywa się według wszystkich normalnych zasad sztuki patrolowania.
Podstawowa zasadzka ma postać liniowa. Składa się z 3 grup:
Ubezpieczenie skrzydłowe
Grupa szturmowa
Ubezpieczenie tyłów
Przed zbliżeniem się do miejsca zasadzki, patrol zatrzymuje się w odległości około 200-150metrów w zależności od terenu i przyjmuje obronę okrężną. Manewr ten powinien być poprzedzony łamaniem tropu. Po 15 minutach, lub kiedy d-ca upewni się że partol nie został skompromitowany, patrol ustawia się w szereg w sekwencji zajmowania zasadzki. Zasadzka jest zawsze zastawiana w tym samym kierunku co podczas ćwiczeń, np.: od lewej do prawej:
Ubezpieczenie tyłów
Ubezpieczenie lewoskrzydłowe
Grupa szturmowa
Ubezpieczenie prawoskrzydłowe
Dochodząc na miejsce zasadzki, grupa ubezpieczenia tyłów zatrzymuje się w centralnej pozycji i d-ca rozprowadza grupy na swoje stanowiska. Istotna jest minimalizacja ruchu na miejscu zasadzki w celu maksymalnego zachowania naturalnego środowiska. Sierżant/zastępca d-cy znajduje się w grupie ubezpieczenia tyłów i ma za zadanie utrzymywać łączność z wyższym szczeblem dowodzenia, oprócz zadania ubezpieczenia tyłu zasadzki.
Zasadzka jest planowana na ściśle określony rozmiar przeciwnika. To znaczy że jeżeli w zasadzkę wejdzie jeden żołnierz przeciwnika to nie ma sensu jej inicjować i kompromitować (zależy oczywiście od rozkazów operacyjnych). Natomiast jeżeli przez zasadzkę przejdzie dywizja z czołgami to jej inicjacja była by samobójstwem. Generalnie można przyjąć że pluton jest w stanie zabić oddział liczący do 15, maksymalnie 30 żołnierzy przeciwnika w zasadzce liniowej. Jak zawsze w każdym działaniu zależy to od przeciwnika, terenu i rozkazów.
Zasadzka jest zawsze inicjowana przez d-cę oddziału przy użyciu środka maksymalnego rażenia - najczęściej odpaleniem min. D-ca otrzymuje sygnał nadejścia przeciwnika od swoich ubezpieczeń skrzydłowych za pomocą sygnału radiowego lub za pomocą linki komunikacyjnej - bardzo skuteczna i preferowana metoda. D-ca musie określić rozmiar grupy przeciwnika (jeżeli nie ma informacji od ubezpieczenia skrzydłowego oraz moment inicjacji.
Każdy żołnierz natychmiast w momencie inicjacji otwiera ogień w strefę śmierci według swoich rozkazów ogniowych. Typowy rozkaz ogniowy dla KM to 200 sztuk amunicji a dla strzelców 60 sztuk. Niektórzy d-cy praktykują zasadę że dwóch strzelców wstrzymuje się od ognia "na wszelki wypadek" - po zakończeniu kanonady maja oni pełne magazynki, w innym przypadku całej obsadzie zasadzki kończy się w tym samym momencie amunicja. Co jest niezdrowa sytuacją.
W tym momencie warto wspomnieć o oświetleniu. W niektórych przypadkach konieczne jest oświetlenie strefy śmierci. Najstarsza metodą jest użycie odpowiednio zamaskowanych flar magnezowych które są odpalane równolegle z minami kierunkowymi. Należy pamiętać o ich odpowiednim ekranowaniu - najlepiej do tego celu użyć pojemników na racje 10-osobowe wykonanych z cienkiego metalu. Flary magnezowe świecą w promieniu 360 stopni i należy je ekranować od strony wojsk własnych żeby ich nie oślepić. Minusem flar jest to że pala się intensywnie przez około 90 sekund a potem gasną. Niemal zawsze wywołują lokalny pożar i są widoczne z 30 kilometrów.
Drugim sposobem jest użycie specjalnych lamp tzw. "Ambush Light" - są to po prostu ciężkie latarki akumulatorowe odpalane zdalnie za pomocą rozwijanego przewodu. Ich minusem jest to że trzeba je zabrać po zakończeniu przeszukiwania ciał i są stosunkowo ciężkie. Natomiast plusem to że świecą znacznie dłużej niż flary magnezowe, nie wywołują pożarów i można je wyłączyć. Są widoczne z dystansu 10km.
Przeszukiwanie jeńców
Grupa przeszukująca w akcji. Pojazd został zatrzymany a personel zabity. Przeszukiwanie odbywa się parami - jeden żołnierz osłania a drugi przeszukuje. Zdjęcie opublikowane dzięki uprzejmości St. sierż. ZS Pawła Makowca
Zespoły przeszukujące działają w sekcjach dwuosobowych, ale żołnierz przeszukujący powinien ODŁOŻYĆ SWOJĄ BROŃ podczas przeszukiwania żeby nie została użyta przeciwko niemu.
Specjalnym zadaniem grupy przeszukującej może być pojmanie jeńca który został wyselekcjonowany przy pomocy szczeliny w strefie śmierci. W tym wypadku powinien zostać zastosowany kaftan bezpieczeństwa dla jeńca który umożliwi jego bezpieczny transport do bazy w celu przesłuchania. Kaftan jest stosowany w celu unieruchomienia jeńca i dokładnego zakneblowania. Metoda często stosowana i wypróbowana przez SASR w Wietnamie i późniejszych konfliktach.
Na schemacie widoczny wariant zasadzki z szczeliną w strefie śmierci. Szczelina służy do ocalenia 1-2 przeciwników w celu ich obezwładnieniu do dalszych przesłuchań i zdobycia informacji wywiadowczej.
Odwrót z zasadzki
Po zakończeniu przeszukiwania ciał i powrocie grupy poszukiwawczej d-ca daje sygnał do odwrotu z zasadzki. W zależności od sytuacji taktycznej w tym momencie są odpalane miny kierunkowe na ubezpieczeniach skrzydłowych i tylnym. Jest to szybsze niż szukanie i zwijanie min w nocy. Oddział wycofuje się w odwrotnej kolejności w stosunku do zajmowania zasadzki. W kolumnie przechodzi przez sierżanta lub zastępcę d-cy gdzie jest liczony. Jeżeli stan osobowy się zgadza, oddział rozpoczyna patrol z powrotem do bazy, lub w inne ustalone miejsce. W praktyce patrol powrotny będzie z reguły odbywał się w kolumnie ze względu na ograniczoną widoczność (większość zasadzek odbywa się w nocy) i na tempo marszu, oddalające oddział od miejsca zasadzki w najszybszym tempie.
Od momentu inicjacji do momentu odwrotu nie powinno upłynąć więcej niż 3 minuty. Dobrym wskaźnikiem jest dopalenie się flar magnezowych jeżeli zostały użyte.
Tekst na podstawie publikacji w SPECOPS
